McLuhan is het medium met een boodschap
Auteur: Lai Man Tang
Het medium is de boodschap, of toch niet?
Marshall McLuhan, de man wiens stellingen nog steeds gebruikt worden in de mediawereld. Hij zegt dat een boodschap dat via een medium wordt overgebracht, velen male minder groot is dan de invloed van het medium zelf. Het medium beslist dus hoe de mens de boodschap ontvangt. Daarbij maakt hij ook onderscheid tussen verschillen soorten media. Marshall McLuhan verdeelt media in twee soorten “hot” en “cool” media. Hot media beperkt onze behoefte om zelf deel te nemen aan de communicatie en zorgt ervoor dat wij de boodschap sneller accepteren. Cool media is juist het tegenovergestelde en vereist dat wij actief deelnemen en zelf de leegte van de boodschap invullen.
Niet iedereen is het met McLuhan eens, maar ik vind dat je niet kan ontkennen dat zijn stelling enige waarheid bevat. De manier waarop een boodschap wordt overgedragen heeft inderdaad invloed op de boodschap zelf. Eén dezelfde reclame komt op de radio heel anders over dan als het wordt uitgezonden op televisie. Daarbij spelen verschillende elementen een rol, net als McLuhan onderscheid maakt tussen “hot” en “cool” media. Ik denk dat elk menselijke zintuig een dezelfde boodschap verschillend ontvangt. Een combinatie van de menselijke zintuigen kan leiden tot een ander manier van een boodschap ontvangen. Naar een verhaal luisteren is namelijk anders dan een film kijken met een verhaal erin.
Mensen die zeggen McLuhan ongelijk heeft moeten begrijpen dat in de jaren ’60 media soorten gescheiden zijn. Een boek was een boek en een televisie was niet meer dan een televisie. Je had in die tijden geen mogelijk om een boek op een scherm te lezen. Ira David Socol, docent op de Universiteit van Stanford denkt hetzelfde en zegt op zijn blog: “I also acknowledge that Troy Hicks and McLuhan are sometimes right, sometimes the form does matter - as when the picture, for example, overwhelms the words”. Hij zegt dus dat de vorm van het medium soms ermee te maken heeft en noemt als voorbeeld dat een foto meer zegt dan duizend woorden. De vraag is natuurlijk nog of de stellingen van McLuhan geldig zijn in 2011?
René Zwaap bekritiseerd in zijn essay (50 jaar TV in Nederland – René Zwaap 06-10-2001) de stellingen van Marshall McLuhan. Het tijdperk van het gedrukte woord, dat Marshall McLuhan afschreef is volgens René Zwaap terug gekomen. Het is vanwege het internet en digitalisering alleen maar sterker geworden. Wat René Zwaap verkeerd ziet is het feit dat geschreven woord beïnvloed wordt door het type medium waarin het zit. Geschreven woord komt weliswaar terug, maar kan je het ook echt zien als geschreven woord wanneer het getypt wordt op een digitaal scherm. Een geschreven boek leest heel anders dan een E-reader van tegenwoordig. De verschillen van die twee media zijn enorm en de ervaring met het ene medium is anders dan met de andere.
Uiteindelijk kan je zeggen dat er deels waarheden in de stellingen van McLuhan zitten. Je moet ook begrijpen dat deze man zijn voorspellingen heeft gedaan toen het internet nog niet was uitgevonden. Het medium is en beïnvloedt de boodschap. Als je eerst het boek leest van een film dat op basis van dat boek verfilmd is, dan merk je dat ze verschillend van elkaar zijn. De boodschap die de schrijver wil overbrengen ervaar je per medium anders. Bij een boek gebruik je jouw eigen fantasie om een beeld te creëren, waardoor je zelf een invulling geeft aan de boodschap. Terwijl bij een film het beeld al voor jou is bedacht en het enige wat jij nog kan doen is het beeld opnemen dat een ander heeft gecreëerd. Je hebt geen mogelijkheid om zelf invulling in de boodschap te brengen. De boodschap die jij als ontvanger binnenkrijgt is dus voorafgaand door het type medium bepaald. “The Medium is the message” is niet uit te sluiten, maar dat wilt niet zeggen dat de boodschap geen betekenis meer heeft.
Bronnen
Socol, Ira David. Is the medium still the message?. Versie 13 Maart 2011
http://speedchange.blogspot.com/2011/03/is-medium-still-message.html
Zwaap, René. Leven en lijden in de telecratie. Versie 06-10-2001.
http://www.groene.nl/2001/40/leven-en-lijden-in-de-telecratie
Geen opmerkingen:
Een reactie posten